پایگاه خبری فوتبالی- بر اساس گزارشی که ESPN منتشر کرده است با برگزاری رقابت‌های جدید «لیگ ملت‌های آسیا» مسیر مقدماتی تیم‌های آسیایی برای راهیابی به جام جهانی فیفا و جام ملت‌های آسیا دستخوش تحولی اساسی خواهد شد.
به گزارش فوتبالی، کنفدراسیون فوتبال آسیا که نخستین بار در دسامبر گذشته از تصمیم خود برای راه‌اندازی چنین رقابتی خبر داده بود، قرار است روز سه‌شنبه در نشستی توجیهی برای فدراسیون‌های عضو، طرح پیشنهادی خود را برای برگزاری «لیگ ملت‌های آسیا» به صورت دوسالانه از سال ۲۰۳۰ تشریح کند.
در این تورنمنت جدید، تیم‌های عضو کنفدراسیون در سه سطح (دسته) تقسیم‌بندی خواهند شد. به طوری که دو سطح نخست هر کدام شامل ۱۸ تیم، و سطح سوم شامل ۱۱ تیم در قالب سه گروه خواهد بود.
در دوره‌هایی که با جام جهانی هم‌راستا هستند و نخستین آن‌ها در فصل ۳۳-۲۰۳۲ برگزار خواهد شد، تیم‌های ملی شش بازی در خانه و شش بازی در خارج از خانه انجام خواهند داد و شش تیم برترِ سطح اول، به طور خودکار جواز حضور در جام جهانی 2034 (به میزبانی عربستان سعودی) را کسب خواهند کرد.
سپس تیم‌های رده‌های هفتم تا دهمِ سطحِ نخست، برای کسب دو سهمیه باقی‌مانده کنفدراسیون وارد مرحله پلی‌آفِ دوره‌ای (گروهی) می‌شوند. در این مرحله، دو تیم برتر جواز صعود را به دست می‌آورند و تیم سوم راهی پلی‌آف بین‌قاره‌ای می‌شود.
بر اساس فرمت پیشین که برای جام جهانی ۲۰۲۶ هم در نظر گرفته شده بود، ۱۸ تیمی که به مرحله سوم مقدماتی راه یافته بودند به سه گروه شش‌تیمی تقسیم می‌شدند. به این ترتیب که دو تیم برتر هر گروه مستقیما به جام جهانی صعود می‌کردند و دو تیم بعدی (از نظر رتبه) به مرحله چهارم (پلی‌آف) راه می‌یافتند.
در نسخه‌های پیشنهادی برای «لیگ ملت‌ها» که با مسابقات جام ملت‌های آسیا هماهنگ شده‌اند و بر اساس این طرح‌ها، نخستین دوره آن در سال ۲۰۳۰ با برگزاری سه بازی خانگی و سه بازی خارج از خانه انجام خواهد شد و زمان برگزاری خودِ جام ملت‌های آسیا هم از سال ۲۰۳۱ به ۲۰۳۲ تغییر خواهد یافت، تمامی تیم‌های سطح یک و شش تیم برتر سطح دوم، جواز حضور در این رقابت‌ها را کسب خواهند کرد.
صرف‌نظر از تورنمنتی که این فرمت جدید با آن مرتبط است، در هر دوره، هشت تیم برتر سطح اول به مرحله حذفی راه می‌یابند تا قهرمان نهایی مشخص شود. به این ترتیب که مرحله یک‌چهارم نهایی به صورت رفت‌وبرگشت برگزار شده و پس از آن، مراحل نیمه‌نهایی و فینال در یک مکان متمرکز انجام می‌گیرد.
در پایان هر تورنمنت دوسالانه، صعود و سقوط خودکار بین سطوح برای تیم‌های صدرنشین و دو تیم قعرنشین هر سطح صورت می‌گیرد. همچنین جابه‌جایی‌های بیشتر از طریق مسابقات پلی‌آف میان چهار تیم دارای بدترین عملکرد در سطح بالاتر و چهار تیم دارای بهترین عملکرد در سطح پایین‌تر انجام خواهد شد.
بر اساس این پیشنهاد، هیچ‌گونه تفکیک منطقه‌ای یا ناحیه‌ای وجود نخواهد داشت. کنفدراسیون فوتبال آسیا نابرابری در تعداد کشورهای هر منطقه یا ناحیه و تفاوت در سطح رقابت‌ها را از جمله دلایل این تصمیم عنوان کرده و تیم‌ها در جریان قرعه‌کشی در گلدان‌های مختلفی قرار می‌گیرند تا امکان تدوین برنامه‌ای متوازن و مبتنی بر الگوریتم برای مسابقات فراهم شود.
در همین حال، برگزاری یک تورنمنت مستقل که به مسابقات انتخابی جام ملت‌های آسیا و جام جهانی وابسته نباشد، به دلیل نگرانی‌های مربوط به هزینه‌ها و کمبود روزهای خالی در تقویم مسابقات، رد شد.
به‌منظور تسهیل این گذار، کنفدراسیون فوتبال آسیا، برگزاری یک تورنمنت آزمایشی را برای فصل ۲۹-۲۰۲۸ پیشنهاد کرده است. در این طرح، برای تعیین سطح تیم‌ها و تضمین دسترسی عادلانه به نخستین دوره رسمی مسابقات، به‌جای رده‌بندی فیفا، از نتایج مرحله مقدماتی مشترک استفاده خواهد شد.
در قالب این طرح آزمایشی، ساختار کنونی مرحله مقدماتی جام جهانی (شامل سه گروه شش‌تیمی در سطح برتر) حفظ خواهد شد و دو تیم برتر هر گروه به مسابقات سال ۲۰۳۰ راه خواهند یافت.
با این حال، چهار تیم برتر بعدی (برخلاف تیم‌های سوم و چهارم در فرمت سال ۲۰۲۶) به مرحله پلی‌آفی راه می‌یابند که ساختار آن مشابه مدل نهاییِ پیشنهادی است. به این ترتیب که دو تیم برترِ این مرحله به جام جهانی صعود می‌کنند و تیم سوم راهی پلی‌آف بین‌قاره‌ای می‌شود.
در این طرح آزمایشی، سازوکارهای صعود و سقوط خودکار و همچنین دیدارهای پلی‌آف هم برگزار خواهد شد تا به تعیین ترکیب سطوح مختلف برای نخستین دوره رسمی «لیگ ملت‌ها» در سال ۲۰۳۰ کمک شود.
